Bảo tồn, phát huy giá trị văn hóa truyền thống của các dân tộc thiểu số gắn với phát triển du lịch
(TITC) – Ngày 22/11, tại Làng Văn hóa du lịch các dân tộc Việt Nam (Hà Nội), Bộ VHTTDL đã tổ chức Hội thảo khoa học “Bảo tồn, phát huy giá trị văn hóa truyền thống của các dân tộc thiểu số (DTTS) gắn với phát triển du lịch”.
Văn hóa được xác định là nguồn lực quan trọng để xây dựng kinh tế, xóa đói giảm nghèo, phát triển kinh tế – xã hội một cách bền vững. Việc bảo tồn và phát huy các giá trị văn hóa dân tộc luôn được được Đảng và Nhà nước xem là một nhiệm vụ trọng tâm trong mọi thời kỳ. Trong bối cảnh hội nhập và toàn cầu hóa, việc bảo tồn và phát huy văn hóa truyền thống gắn với phát triển du lịch là một yêu cầu vừa cấp thiết, vừa lâu dài.
Hội thảo “Bảo tồn, phát huy giá trị văn hóa truyền thống của các DTTS gắn với phát triển du lịch”
Hội thảo “Bảo tồn, phát huy giá trị văn hóa truyền thống của các DTTS gắn với phát triển du lịch” được tổ chức nhằm tiếp tục triển khai chủ trương, chính sách, đường lối của Đảng và Nhà nước về công tác văn hóa nói chung và công tác bảo tồn, phát huy văn hóa truyền thống các DTTS nói riêng đạt kết quả cao hơn. Đây cũng là dịp để để các nhà khoa học, nhà quản lý, nghệ nhân, cộng đồng cùng trao đổi, chia sẻ kinh nghiệm; giới thiệu những mô hình hay, cách làm sáng tạo trong việc kết nối văn hóa với du lịch. Qua đó, giới thiệu, quảng bá, lan tỏa mạnh mẽ nét đẹp văn hóa dân tộc tới du khách trong và ngoài nước.
Tại hội thảo, các đại biểu đã thảo luận, làm rõ những vấn đề về bảo tồn, phát huy giá trị văn hóa truyền thống của các DTTS gắn với phát triển du lịch. Trong đó, tập trung một số vấn đề: “Xác định những giá trị văn hóa truyền thống của đồng bào DTTS cần được bảo tồn, phát huy trong bối cảnh hiện nay”; “Mối quan hệ giữa bảo tồn, phát huy các giá trị văn hóa với phát triển kinh tế, phát triển du lịch”; “Bối cảnh đổi mới, hội nhập, toàn cầu hóa, công nghệ số tác động đến bảo tồn, phát huy các giá trị văn hóa truyền thống”; “Vai trò của văn hóa truyền thống, vai trò của chủ thể văn hóa trong việc bảo tồn, phát huy các giá trị văn hóa truyền thống trong đời sống đương đại”…
Theo GS.TS. Bùi Quang Thanh (Viện Văn hóa, Nghệ thuật, Thể thao và Du lịch Việt Nam), văn hóa là nền tảng quý báu, vững chắc cho phát triển du lịch nói chung và phát triển sản phẩm du lịch văn hóa đặc trưng các DTTS nói riêng. Tuy nhiên, việc phát huy các giá trị chưa đạt hiệu quả như mong muốn. GS.TS. Bùi Quang Thanh cho rằng việc thiếu kế hoạch dài hạn, thiếu chiến lược xúc tiến phát triển sản phẩm du lịch văn hóa cụ thể; đội ngũ quản lý văn hóa chưa có được nhận thức sâu sắc về vai trò và giá trị của sản phẩm du lịch văn hóa… dẫn đến cộng đồng không được định hướng, thiếu sự sáng tạo trong xây dựng sản phẩm mang bản sắc thu hút du khách.
Lễ nhảy lửa truyền thống dân tộc Pà Thẻn Tuyên Quang. Ảnh: TITC
Cùng quan điểm, TS. Triệu Thị Nhất (Khoa Quản trị du lịch và Ngôn ngữ quốc tế, Trường Đại học Văn hóa Hà Nội) cho rằng cần liên kết chặt chẽ giữa chính quyền – doanh nghiệp – người dân. Chính quyền định hướng, doanh nghiệp hỗ trợ, người dân sáng tạo, khai thác các giá trị văn hoá của mình và được hưởng các giá trị lợi ích từ các sản phẩm du lịch khai thác trên các nguồn tài nguyên mà họ là chủ thể nắm giữ.
PGS.TS. Nguyễn Duy Thiệu (Hội Dân tộc học và nhân học Việt Nam) cho rằng, cần đặt nguyên tắc bảo tồn lên hàng đầu; phát huy giá trị văn hóa phải bảo đảm bền vững và mang lại lợi ích lâu dài cho cộng đồng. PGS.TS. Nguyễn Duy Thiệu đồng thời đề xuất kiểm soát quy mô du lịch; đầu tư vào du lịch cộng đồng có trách nhiệm; tăng cường ứng dụng công nghệ trong quản lý và quảng bá di sản…
Cục trưởng Cục Văn hóa các dân tộc Việt Nam Trịnh Ngọc Chung khẳng định, công tác bảo tồn và phát huy giá trị văn hóa truyền thống các DTTS luôn được Đảng và Nhà nước quan tâm bằng các chủ trương, quyết sách và cơ chế cụ thể. Nhiều lễ hội, phong tục, tập quán… được phục hồi và lan tỏa rộng rãi, cho thấy các chính sách đã phát huy hiệu quả khi đi vào cuộc sống.
Ông Trịnh Ngọc Chung nhấn mạnh: “Để cụ thể hóa và tiếp tục triển khai nhiệm vụ về phát huy giá trị văn hóa truyền thống các DTTS trong thời gian tới, nhiệm vụ trọng tâm là bảo tồn văn hóa gắn với phát triển du lịch; đưa các giá trị văn hóa của đồng bào trở thành sản phẩm có giá trị kinh tế, vừa nâng cao đời sống vừa lan tỏa bản sắc tới người dân và du khách”.
Trung tâm Thông tin du lịch
